Bị nhà chồng đuổi đi vì không biết đẻ… con trai
Ngay cạnh chợ Long Biên (phường Phúc Xá, quận Ba Đình, TP. Hà Nội) có
một con đường nhỏ, dù ngày nắng hay ngày mưa vẫn ngập đầy nước thải và
sình lầy. Vượt qua con đường ấy, đi dọc theo cống thoát nước, đến điểm
cuối của cửa cống là một xóm trọ nghèo.
Đây là nơi mưu sinh của những phận
đời sống
bằng nghề cửu vạn tại khu chợ Long Biên. Trong “khu ổ chuột” này, thứ
gì người ta cũng thiếu nhưng tình cảm của những người lao động cùng khổ
dành cho nhau thì lúc nào cũng có thừa.
Bà Nguyễn Thị Phải
Trong cái xóm trọ nghèo này, mỗi con người là mỗi hoàn cảnh mà khi nhắc
đến nhiều người sẽ thấy rất xót xa. Tại nơi đây, có một người đàn bà
què quặt, kiếm ăn từng bữa bằng nghề nhặt rác. Bà tên là Nguyễn Thị Phải
(SN 1946, quê tỉnh Thái Nguyên).
Bà Phải nghèo, bệnh tật nhưng “nổi tiếng” đến nỗi, cứ đi vào chợ, hỏi
bất cứ người lao động nào là họ có thể chỉ tường tận nơi bà Phải đang
sinh sống. Hoạ chăng hôm nào vào quá giờ bà Phải đi làm, họ lại có thể
chỉ rõ những nơi bà phải thường đến để nhặt rác. Chính cái hoàn cảnh khổ
sở, cuộc đời bất hạnh của bà khiến cho bất cứ ai nghe đến câu chuyện
đều phải chú ý, thương xót.
Bà Phải sinh ra và lớn lên ở vùng đất nghèo huyện Phổ Yên (tỉnh Thái
Nguyên), nơi mà bốn phía đều tựa núi, tựa rừng, người dân chỉ có thể mưu
sinh bằng nghề nông. Lên hai tuổi, bà đã phải chịu cảnh mồ côi cả cha
lẫn mẹ. Bà được người anh trai đón về nhà nuôi. Tuy nhiên, cuộc sống “em
chồng chị dâu” cũng chẳng êm ấm. Anh trai bà khi ấy đã lập gia đình,
nhà đã nghèo khó, bỗng nhiên thêm một miệng ăn nên bà thường xuyên bị
chị dâu hậm hực, mắng nhiếc thậm tệ. Anh trai bà cố gắng bao bọc em nên
gia đình không lúc nào được bình yên, luôn xảy ra những tiếng cãi vã.
Thương anh trai lại không muốn mình trở thành cái gai trong mắt người
chị dâu nên 22 tuổi, bà Phải xuất giá theo chồng. Những tưởng, khi đã có
gia đình, cuộc đời bà sẽ bước sang một trang mới, êm ấm và vui vẻ hơn
nhưng bà đâu ngờ, đây lại chính là khởi đầu cho chuỗi ngày bất hạnh
triền miên.
Về nhà chồng nhiều năm nhưng không sinh được con, bà Phải bị cả gia
đình chồng chì chiết. “Số tôi khổ lắm, họ cần tôi về để sinh cho gia
đình họ một người con trai để nối dõi nhưng nhiều năm mà tôi vẫn không
có. Không chịu được cảnh nhà chồng chì chiết, nhiều lúc tôi đã nghĩ đến
chuyện bỏ xứ mà đi”, bà Phải xúc động kể.
Xóm trọ nghèo nơi bà Phải đang sinh sống.
Đang lúc tuyệt vọng thì bà phải biết mình có thai. Chín tháng 10 ngày
mang nặng đẻ đau, thế nhưng khi sinh đứa con đầu lòng là gái, bà thậm
chí còn bị gia đình chồng đối xử tệ bạc hơn lúc trước. Cái họ cần ở bà
là một đứa con trai để nối dõi chứ không phải loại “vịt giời”. Một tháng
sau khi đứa con bé bỏng của bà chào đời, bà bị gia đình chồng đuổi đi
khỏi nhà. Cái lý do mà họ đưa ra cũng thật đơn giản “vì tôi không biết
đẻ con trai”.
Không chốn nương thân, bà Phải xin trú ẩn trong nhà kho của hợp tác xã,
sống nhờ vào tình thương của những người hàng xóm, láng giềng và những
người qua đường. Được một tháng, đứa bé nhớ mẹ cứ khóc suốt ngày đêm,
gia đình nhà chồng lại gọi bà về, trao cho bà đứa bé rồi nhẫn tâm đẩy
hai mẹ con bà ra ngoài đường.
Bà Phải lại địu con lên nông trường chè Phúc Thuận xin đi hái chè thuê,
kiếm miếng cơm bỏ bụng. “Thời ấy, người trong nông trường thường hay đi
kiểm tra, biết tôi có con nhỏ, chắc họ đuổi việc mất. Nghĩ thế nên khi
họ đến kiểm tra, tôi lại phải giấu con vào một chỗ bí mật rồi lại làm
việc tiếp. Nghĩ thương phận mình, rồi lại thương con, nhiều khi tôi vừa
làm vừa khóc”, bà Phải chua chát kể lại.
Bà tranh thủ làm xong việc rồi lại bế con đi mót chè vụn trong nông
trường. Gom góp mấy tháng trời được gần hai chục kg chè, bà cùng con bắt
xe lên Hà Nội định bụng bán chỗ chè đó đi, kiếm ít vốn sinh sống, ai
ngờ lại bị kẻ gian lừa hết sạch. Bà Phải nhớ lại, lúc tàu ở bến Gia Lâm
chuẩn bị chạy sang ga Hàng Cỏ, bà địu con đằng sau, hai tay cầm hai bao
chè to tướng lên tàu. Bà không biết rằng đầu của con gái ngoẹo sang một
bên, va vào thành tàu chảy máu.
Lúc đó, một người phụ nữ chạc tuổi bà chạy lại bảo xách hộ hai bao chè
để bà rảnh tay băng bó cho con. Bà cứ tưởng người ta có lòng tốt nên cảm
ơn và đưa hai bao chè cho người phụ nữ ấy sau đó băng bó cho con. Nhưng
khi tàu xuống ga hàng cỏ, người đàn bà kia đã cùng hai bao tải chè
không cánh mà bay. Bà vừa khóc, vừa hớt hải đi tìm, trong người không
còn đồng bạc lẻ nào, tối đến bà nằm ôm con ở vỉa hè ga Hàng Cỏ bên cạnh
một quán ăn. Người chủ quán thấy hai mẹ con rách rưới, tội nghiệp nên cứ
hết khách lại mang thức ăn ra cho, lúc thì miếng cơm thừa, khi thì ít
cháo loãng.
Bàng hoàng khi biết rằng mình bị thờ sống hơn 30 năm
Cả tháng trời, bà Phải chỉ quanh quẩn ở ga Hàng Cỏ, mỗi lần nghe tiếng
tàu về ga, bà lại bế con, chạy khắp các toa để tìm kiếm, mong gặp lại
người phụ nữ để đòi lại hai bao chè nhưng mãi vẫn không thấy. Không đòi
được chè, lại không có tiền, bà phải bế con đi lên các khu chợ lớn, mưu
sinh bằng nghề xách nước thuê cho mấy cửa hàng, tối đến lại ôm con ngủ ở
cổng chợ. Cuộc sống tưởng cứ trôi qua như thế như những biến cố lại
thêm một lần nữa thử thách người đàn bà bất hạnh.
Trong một ngày trời mưa tầm tã, bà để đứa con gái khi ấy mới bốn tuổi
dưới chân cầu rồi đi nhặt rác kiếm thêm thu nhập. Khi trở lại thì đứa
con đã bị kẻ xấu bắt cóc. Với hai bàn tay trắng, bà lại tiếp tục hành
trình gian nan đi tìm con. Ngồi suy nghĩ một hồi, bà phải nói: “Tính ra
tôi cũng phải đi bộ đến 10 tỉnh để tìm con”. Để có tiền sinh sống trong
những tháng ngày đó, đi đến đâu, bà cũng xin người ta làm thuê, từ bốc
vác đến dọn dẹp vệ sinh. Sau hơn một năm ròng rã, bà phải vỡ oà sung
sướng khi con gái bà được một gia đình hiếm muộn ở Bắc Giang nhận nuôi.
Tìm thấy con, bà lại tiếp tục lang thang khắp nơi nhặt rác, làm thuê,
hai mẹ con nương tựa vào nhau sống qua ngày. Con bà chẳng được học hành,
ngày ngày theo mẹ đi khắp nơi. Năm 1997, con gái bà khi ấy đã 20 tuổi
trong một lần đi làm thuê ở chợ Long Biên cùng mẹ gặp một người thanh
niên quê ở Bắc Giang tranh thủ lúc thời vụ nông nhàn xuống Hà Nội bốc
vác. Hai người yêu nhau và được một thời gian thì anh này cùng bố mẹ đến
xin được cưới con gái bà làm vợ.
Ít lâu sau, đám cưới giữa hai người được diễn ra, tiệc cưới cũng chỉ là
một bữa cơm nho nhỏ với vài người hàng xóm thân thiết. “Mới đầu tôi
cũng sợ, sợ gia đình mình nghèo quá họ khinh nhưng thương con nên cũng
tặc lưỡi đồng ý. May mắn sao con gái tôi lấy được người chồng hiền lành,
thương vợ con”, bà Phải cười hắt hiu chia sẻ.
Năm 2010, con rể bà mong muốn được đưa bà về quê để ra mắt họ hàng. Dù
không muốn trở lại nơi đã từng là địa ngục trần gian ấy nhưng vì sợ con
buồn nên bà đã nhận lời. Hơn 30 năm mới trở về nơi chôn rau cắt rốn,
chẳng mấy ai còn nhận ra bà. Khi vừa đặt chân vào ngôi nhà anh trai, đứa
cháu gọi bà Phải bằng cô vô cùng hoảng hốt khi nhận ra người đứng trước
mặt mình giống hết với người trong tấm di ảnh đặt trên bàn thờ.
Hỏi ra mới biết ngày bà bỏ nhà chồng đi, anh em, họ hàng có kéo nhau đi
tìm một thời gian nhưng không có tung tích gì. Mọi người đồn hai mẹ con
bà đã chết vì đói, vì rét. Không biết bà chết lúc nào, chỉ biết bà đi
trong tháng 6, nên họ hàng chọn một ngày trong tháng 6 để cúng bái,
hương khói. Tính ra, di ảnh bà cũng đã được gia đình người anh hương
khói 32 năm ròng rã, tính từ lúc bà phải bỏ đi đến năm 2010 khi bà trở
về.
Nói đến đây, bà Phải đưa bàn tay còn vương đầy bụi bẩn lau vội những
giọt nước mắt: “Thằng cháu thấy tôi về vào nhà định gỡ bỏ hương án và di
ảnh xuống nhưng tôi bảo không phải gỡ đâu, đời người ai chẳng một lần
phải chết, sớm hay muộn cũng vậy thôi. Cuộc đời tôi cũng đã chết mấy lần
rồi. 40 năm ra đi thì có đến hơn 30 năm phải sống trong cảnh màn trời
chiếu đất. Còn sống được đến bây giờ, nhìn con cái hạnh phúc, ngoan
ngoãn, hàng xóm đùm bọc là tôi thấy mãn nguyện, không còn hối tiếc điều
gì nữa rồi”.
